Krzywa grzewcza pompy ciepła — co to jest?

Krzywa grzewcza pompy ciepła — co to jest?

2026-06-09

Pompy ciepła to urządzenia, które wykorzystują energię termiczną z otoczenia – wody, ziemi lub powietrza – do ogrzania wnętrza budynku. Stanowią ekologiczny i efektywny sposób zapewnienia komfortu cieplnego mieszkańcom, który dzięki możliwościom uzyskania dofinansowania nie musi być także kosztowny. Praca pompy ciepła może być ustawiona na kilka różnych sposobów, w tym poprzez określenie stałej temperatury zadanej lub powiązanie jej z krzywą grzewczą. Czym jest krzywa grzewcza pompy ciepła i jak ją ustawiać?


Krzywa grzewcza pompy ciepła – co to jest i jak działa ten mechanizm sterowania ogrzewaniem?

Pompa ciepła może funkcjonować podobnie, jak sterowany komputerowo prosty piec CO. W takiej sytuacji użytkownik ustawia po prostu żądaną temperaturę w programatorze, a urządzenie po czasie uzależnionym od obciążenia i warunków temperaturowych panujących na zewnątrz zaczyna dostarczać wodę o określonej temperaturze. W praktyce takie rozwiązanie jest mało praktyczne, ponieważ może prowadzić albo do niedogrzania pomieszczeń albo do ich przegrzania. Dodatkowo w każdym przypadku zmiana temperatury wymaga manualnej interwencji użytkownika, który musi od nowa ustawiać temperaturę. Zamiast tego, można odwołać się do krzywej grzewczej.

Krzywa grzewcza to program wgrany do sterownika pompy ciepła, który pozwala na ustawienie temperatury wody na zasilaniu instalacji tak, aby pozostawała on skorelowana z temperaturą panującą na zewnątrz. Dzięki temu nie ma konieczności każdorazowej regulacji temperatury, ale urządzenie dopasowuje ją automatycznie, z uwzględnieniem warunków temperaturowych na zewnątrz obiektu. Dzięki temu przy różnych temperaturach na zewnątrz budynku można zachować jednakową temperaturę wewnątrz.

Jak działa krzywa grzewcza? Sama zależności między temperaturą zewnętrzną a temperaturą podawania wody do instalacji jest przedstawiana zazwyczaj na wykresie. Oś pionowa z reguły określa temperaturę wody. Na osi poziomej znajdują się wartości określone w stopniach Celsjusza określające temperaturę na zewnątrz, po osiągnięciu których woda będzie podgrzewana. Można to zobrazować na prostym przykładzie:

  • Załóżmy, że na pionowej osi znajdują się wartości 27 i 35 stopni Celsjusza, zaś na poziomej wartości -15 i 15 stopni Celsjusza,

  • przy spadku temperatury na zewnątrz do -15⁰C, pompa podgrzeje wodę do temperatury 27⁰C, ale przy temperaturze od -15⁰C do +15⁰C woda zostanie podgrzana do temperatury od 27 do 35⁰C.

Krzywa grzewcza – jak wpływa na komfort cieplny i rachunki za ogrzewanie?

W praktyce ustawienie krzywej grzewczej wymaga odwołania się do metody prób i błędów. Czasami znalezienie optymalnego rozwiązania zajmuje cały sezon grzewczy. Wiele zależy od modelu i możliwości technicznych pompy ciepła, ale także wieku budynku i jakości zamontowanego w nim ocieplenia oraz szczelności przegród. Prawidłowo skonfigurowana krzywa niesie ze sobą jednak wiele korzyści.

Przede wszystkim w ten sposób oszczędzasz energię elektryczną i termiczną, ponieważ obiekt dostaje tylko tyle ciepła, ile jest potrzebne, aby domownicy czuli się w nim komfortowo. Nie musisz specjalnie włączać dodatkowych grzejników, czy wietrzyć pomieszczeń, w których nagle zrobiło się zbyt ciepło. W ten sposób obniżasz rachunki za ogrzewanie i prąd.

Ustawienie krzywej grzewczej to także większa wygoda na co dzień. Nie musisz za każdym razem, kiedy temperatura wzrasta lub spada ręcznie przeprogramowywać urządzenia. Zwłaszcza w obiektach przemysłowych o dużej powierzchni, w których temperatura we wnętrzach zmienia się wolniej, niż w domu jednorodzinnym, byłoby to uciążliwe.

Ogromną korzyścią jest też wydłużenie żywotności pompy ciepła. Dzięki krzywej grzewczej oszczędzane są podzespoły, zwłaszcza zaś sprężarka, której czas pracy określa się w liczbie godzin (zwykle około 100 tysięcy). Brak kontroli nad tym, jak pracuje urządzenie, oznacza częstsze serwisy i kosztowne awarie.

Jak ustawić krzywą grzewczą w pompie ciepła, aby zoptymalizować zużycie energii?

Każdy producent projektuje urządzenia z uwzględnieniem własnego oprogramowania i algorytmów, ale można wskazać na ogólne założenia w regulacji krzywej, które sprawdzają się w większości urządzeń. Sprawdź, czy w Twojej pompie regulacja systemowa zadziała podobnie.

Jeżeli czujesz, że w obiekcie ciągle jest zbyt zimno, należy całą krzywą podnieść w górę. Przy takiej konfiguracji pompa będzie podnosiła temperaturę wody do wyższej wartości przy tej samej zadanej temperaturze. Odwrotną sytuacją jest uczucie ciągłego zaduchu. Gdy w budynku stale jest za ciepło, niezależnie od aury za oknem, warto opuścić całą krzywą w dół. Wówczas woda będzie podgrzewana do niższej temperatury. Typowa wartość skoku to 5⁰C.

Oprócz całego wykresu można modyfikować także jego części, zarówno lewy, jak i prawy segment przesuwając w górę lub w dół. W zależności od tego, czy za zimno (lub zbyt ciepło) jest wyłącznie przy ujemnej temperaturze lub też dodatniej temperaturze, sprawdzą się nieco inne rozwiązania.

Nieprawidłowe ustawienie krzywej grzewczej – co z tego wynika?

Niewłaściwe ustawienie krzywej grzewczej to nie tylko problem z brakiem komfortu cieplnego użytkowników. Budynek, który jest permanentnie niedogrzewany, wymaga dużych ilości energii cieplnej, aby zapewniać komfort. Dodatkowo trzeba liczyć się z awariami instalacji, a w przypadku pojawienia się wilgoci na ścianach – rozwojem pleśni i grzybów, co jest niekorzystne zarówno dla struktury budynku, jak i zdrowia jego użytkowników.

Z kolei przegrzewanie obiektu poza problemami zdrowotnymi prowadzi do szybszego niszczenia wielu materiałów budowlanych, jak drewno, farby, czy tapety. Sprzyja też osiadaniu wilgoci na ścianach, co będzie prowadziło do rozwoju pleśni. Zarówno jeden, jak i drugi wariant jest skrajnie niekorzystny, ale na szczęście łatwo poradzić sobie z tymi problemami, przesuwając całą krzywą stopniowo w jedną lub drugą stronę.

Znacznie trudniej zlokalizować przyczynę sezonowych niedogodności temperaturowych. W takich przypadkach lektura samej instrukcji obsługi pompy ciepła nie wystarcza, trzeba poszukiwać indywidualnej konfiguracji, która sprawdzi się w konkretnym przypadku.

Do popularnych błędów w konfiguracji krzywej grzewczej zalicza się m.in.:

  • zbyt strome nachylenie krzywej,

  • brak uwzględnienia bezwładności cieplnej budynku i jego konstrukcji,

  • brak monitorowania raz poczynionych ustawień,

  • brak uwzględnienia jakości ogrzewania budynku,

  • zbyt wysokie lub zbyt niskie ustawienie krzywej grzewczej.

Jak zmniejszyć taktowanie pompy ciepła poprzez odpowiednie ustawienie krzywej grzewczej

Prawidłowe ustawienie krzywej grzewczej pozwala na zmniejszenie taktowania pompy ciepła. Chodzi o sytuację, kiedy urządzenie wielokrotnie (nawet kilkunastokrotnie!) włącza się i wyłącza w ciągu godziny pracy. Taka sytuacja jest skrajnie nieefektywna i szkodliwa dla urządzenia, ponieważ prowadzi do jego szybszego zużycia. Za prawidłowe taktowanie uznaje się 1-2 włączenia/wyłączenia pompy ciepła w ciągu godziny. Ustawiając krzywą w sposób uwzględniający właściwości budynku i oczekiwania użytkowników można ograniczyć częstotliwość rozruchu urządzenia i zdecydowanie należy do tego dążyć!

Pompy ciepła to dobra inwestycja, jeśli planujesz wdrożyć w swojej firmie ekologiczne źródła energii. W ramach takich programów, jak „Energia Plus”, premii termomodernizacyjnej, czy ekologicznego kredytu BGK można otrzymać solidne wsparcie nawet do 85% kosztów kwalifikowanych. Właściciele domów jednorodzinnych mają jeszcze więcej możliwości do wyboru. Chcesz wiedzieć więcej? Skontaktuj się z nami i sprawdź, jak możemy Ci pomóc!

Polecane

Nr KRS : 0000953880, Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy, ;XIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego; Wysokość kapitału; zakładowego: 490 000,00 zł;
NIP: 5213956475, REGON: 521277758